İşlerimiz kimliklerimizin ayrılmaz bir parçası ve hayatımızın her noktasını direkt veya dolaylı olarak etkileyen bir parçamız. İş sağlığı ve güvenliği ise birazdan basitçe bahsedeceğim risk grupları vb. durumlara göre farklılık gösteren ancak bir şekilde sahip olduğumuz en değerli şeylerden, sağlığımızı etkileyen bir konu. Yüksek risk grubundaki işlerde çalışırken yaşanabilecek bir patlama vb. durumdan tutun, masa başı çalışırken uzun vadede yaşanacak bir ergonomik soruna kadar çok farklı etkileri olabilir.

Benim gibi İş müfettişi bir babanın oğlu olarak büyüdüyseniz çevrenizdeki çalışan insanlarda her an bu konuda yapılan hatalar dikkatinizi çekebiliyor, ağır bir nesneyi kaldırırken doğru eğilmemekten, bir bina inşaatında koruma sistemleri olmadan yüksek bir alanda çalışmaya kadar çeşit çeşit hatalar görüyorsunuz.

Babamla yaptığımız tartışmalara göre özellikle yüksek risk grubundaki işlerde ve bizim gibi bana bir şey olmaz demeyi seven bir millette iş güvenliği ancak teknolojiyi kullanarak alınan önlemlerle minimize edilebileceğini çok savunmuşumdur. J

Sektördeki her çalışan için iş sağlığı ve güvenliği çok önemlidir çünkü tüm çalışanlar güvenli ve korumalı bir ortamda çalışmak ister. Sağlık ve güvenlik, hem çalışanların hem de işverenlerin sağlığını geliştirmek için tüm endüstriler için kilit faktördür. Çalışanın korunmasını sağlamak şirketin görevi ve ahlaki sorumluluğudur.

Sabah iş için evinden ayrılan her bir kişi ( bugünlerde uzaktan çalışanlar için evde bile iş güvenliği kuralları konuşulmaktadır) , akşamları sağlıklı bir şekilde evine dönmelidir. Sevdiklerinizin asla eve dönmeyeceğini hiç hayal ettiniz mi? Ya da meydana gelen bir olay nedeniyle hastanede olduğuna dair bir telefon mu alıyorsunuz? Bu düşünceler sadece tüylerimizi diken diken eder. Güvenli bir çalışma ortamı yaratmanın önemli olmasının tek nedeni budur.

Peki iş güvenliğinde bu makalede kısaca bahsedeceğim Nesnelerin interneti teknolojisi nedir? Bu konuda farklı yorumlarda bulunduğum şu makaleleri de okumanızı tavsiye ederim :

Nesnelerin İnterneti sizin hayal gücünüz kadardır..

Tarım’da Nesnelerin İnterneti

Nesnelerin interneti tekrar kısa bir özetle, cihazların merkezle, kendi aralarında veri paylaşabildiği ve elde edilen verilerin analizi ile aksiyon alabilen yapılardan oluşur.

Türkiye’de İş sağlığı ve güvenliği

ILO tarafından yapılan tanıma göre, iş sağlığı ve güvenliği her türlü işte çalışanların fiziksel, ruhsal ve sosyal yönden tam iyilik durumlarının korunması ve geliştirilmesi, çalışma şartlarından ötürü çalışanların sağlıklarının yitirilmesinin önlenmesi, çalışma sırasında sağlıklarını olumsuz yönde etkileyecek faktörlerden korunmaları, onların fizyolojik ve psikolojik yapılarına uygun bir işe yerleştirilmesi ve bunun sürdürülmesini, özetle işin çalışana, çalışanın da işe uygunluğunun sağlanmasını amaçlar.

Ülkemizde ise, hala silikozis, kurşun, civa, arsenik zehirlenmesi gibi geleneksel iş sağlığı sorunları tam çözülmemişken, aynı zamanda yoğun bilgisayar kullanımı ve duruş bozukluklarına bağlı kas iskelet hastalıkları, işsizlik, iş güvencesinin olmaması, uzun süre çalışma, ücret yetersizliği gibi pek çok psikososyal sorun ve denetimsiz kimyasal kullanımının tetiklediği alerjik hastalıklar gibi yeni sorunlar da karşımıza çıkmaktadır. Bu süreç dolayısıyla ülkemizin iş sağlığı ve güvenliği çalışanları hem gelişmiş ülkelerin iş sağlığı ve güvenliği çalışanlarından hem de geri kalmış ülkelerin çalışanlarından çok daha fazla çalışmak, daha fazla araştırma yapmak zorundadır.

Ülkemizde yürürlükte olan 6331 sayılı iş kanununa göre iş kazası, İşyerinde veya işin yürütümü nedeniyle meydana gelen, ölüme sebebiyet veren veya vücut bütünlüğünü ruhen ya da bedenen engelli hâle getiren olay olarak tanımlanır. Bu tarz kazalar, çalışan, işveren vs. tüm bileşenleri direkt veya dolaylı olarak maddi – manevi olarak etkilemektedir.

Aşağıdaki görsellerde Ülkemizde gerçekleşen iş kazalarına dair bazı istatiksel değerleri görebilirsiniz. İş kazaları da yapılan çalışmalar ve önlemlere rağmen, çeşitli sebeplerle artış göstermeye devam ediyor.

İş güvenliğinde Nesnelerin interneti

Nesnelerin İnterneti (IoT), mobil saha iş gücünün etkili bir şekilde uzaktan izlenmesini sağlayarak endüstriyel iş sağlığı ve güvenliğinde önemli gelişmeler sağlıyor.. Bu devrim niteliğindeki IoT çözümlerini desteklemek için Düşük Güçlü Geniş Alan Ağlarının (LPWAN) sağlam, ölçeklenebilir ve uygun maliyetli bağlantı gücüne ihtiyacınız var.

LPWAN hakkında detaylı bir yazıyı yakında paylaşacağım.

Çok Yönlü Saha Bağlantısı bir Ön koşuldur

Muazzam bir potansiyelin ortasında, iş sağlığı ve güvenliği çözümleri için IoT’nin uygulanmasındaki önemli bir zorluk, uygulanabilir saha bağlantısı bulmaktır. Şantiyeler, fabrikalar, tersaneler ve yer altı madenleri gibi birçok yüksek riskli endüstriyel iş yeri, zorlu çalışma alanı, ağır fiziksel engeller ve geniş alanlar ile karakterize edilir. Bu düşmanca koşullar gölgeleme, zayıflama, kırılma ve yansımaya neden olarak etkili sinyal yayılımını engeller.

Kilometrelerce geniş bir menzil ve derin bir bina penetrasyon yeteneği sağlayan LPWAN, coğrafi olarak dağınık, yapısal olarak yoğun endüstriyel kampüsler için çok yönlü bir iletişim çözümü sunar. Ultra düşük güç tüketimi aynı zamanda daha uzun pil ömrü sağlar ve LPWAN’ı giyilebilir cihazlar ve çevresel sensörler gibi pille çalışan IoT cihazlarını bağlamak için pratik bir çözüm haline getirir.

Kapsama ve güç tüketiminin yanı sıra, IoT İş sağlığı ve güvenliği için en iyi LPWAN çözümü, mükemmel Hizmet Kalitesi, ölçeklenebilirlik ve mobil iletişim sunacaktır.

Nesnelerin internetiyle devrim niteliğinde fark yaratacak iş sağlığı ve güvenliği faydalarının bir kaçı aşağıdaki şekildedir:

1. Daha Hızlı Acil Müdahale

Çalışanların yaşadığı kritik olaylar anında komuta merkezine bildirildiği için, tahliye ve kurtarma faaliyetlerini hızlandırmak için önceden belirlenmiş, otomotize edilmiş süreçler yürürlülüğe girebilir. Örneğin, bir işçi yüksekten düşerse veya aniden bayılırsa, tıbbi yardımların zamanında gönderilmesi için güvenlik kontrol merkezinde uyarılar tetiklenir. Benzer şekilde, atmosferik gaz seviyeleri tolere edilen eşiği aşarsa veya yakın bir patlama tespit edilirse, çalışanlar derhal bilgilendirilir ve tehlike altındaki alanlardan tahliye edilir. Hatta yapay zeka ve endüstri 4.0 ile otomasyon istemlerinden farklı olarak bu uyarı hem kontrol merkezine gönderilip, hem de paralelde en yakın ve en hızlı ulaşabilecek ambulans sistem tarafından çağırılıp, uygun sağlık merkezi tespit edilip direkt oraya yönlendirilebilir. Nesnelerin interneti teknolojisini de dolaylı olarak geliştiren ve endüstri 4.0 konusunda eksik anlatılan en önemli noktalardan birisi tam olarak bu örnekteki gibidir, endüstri 4.0 ile hedeflenen yapay zeka vb teknolojiler sayesinden sistemlerin sadece uyarı mekanizması değil, en çok farklı değişkenleri değerlendirip, en uygun kararı almasıdır.

2. Çalışanların sağlığını, zindeliğini ve üretkenliğini iyileştirmek

Çalışma ortamlarında iyileştirilmiş görünürlük ayrıca CO2, radyasyon, gürültü, ısı veya nem gibi zorlu koşullara uzun süre maruz kalmanın önlenmesine yardımcı olur. Sensör verileri, yöneticilerin çalışanlarının karşılaştıkları herhangi bir yorgunluk, dehidrasyon veya bitkinlik belirtisine dikkat etmelerini sağlar ve böylece gerektiğinde onları bir dinlenme molası vermeye teşvik eder. Aşırı eforun en aza indirilmesi yalnızca genel üretkenliği artırmakla kalmaz, aynı zamanda yaralanma, kaza ve kronik hastalık riskini de azaltır.

İşçilerin tek başına çalıştığı alanlarda yaşanabilecek iş kazaları da bu tarz sensörler ile direkt aksiyona dönüştürülebilir.

3. Gelecekteki olayların teşhisi ve önlenmesi

Reaktif yanıtların ötesinde, büyük alan sensörü verileriyle beslenen tahmine dayalı analitik, tehlikeleri önceden tahmin etmeye ve önlemeye olanak tanır. Bir tehdit tespit edilirse, bu alanlarda operasyon yasaklanacak veya aksilikleri önlemek için önleyici tedbirler alınacaktır.

Aynı şekilde, durum izleme ve öngörücü bakım, pompalar ve boru hatları gibi kritik varlıkların arızalarını en aza indirir. Bu nedenle, gaz kaçağı patlama riski azaltılabilir. Uzaktan izleme ile, kullanımda olmayan ancak hala çalışan ağır makineler, kapatmalar için tanımlanabilir. Bu, ekipman kazalarını atlamaya ve verimliliği artırmaya yardımcı olur.

İş sağlığı ve güvenliği konusunda yapılabilecek en doğru çalışmalar da bu konuya yönelik olacaktır, kazaları olmadan önce önlemek maddi – manevi kazançlar sağlayacaktır. Bu alanda yapılacak yatırımlar her şeyden önemli olan insan sağlığını korumanın yanı sıra işte sürdürülebilirlik ve iş aletlerinin verimliliğini sağlayarak masraftan ziyade kazanç sağlayacaktır.

Nesnelerin interneti bileşenleri

İşçi sağlığı izleme

Giyilebilir cihazlar, IoT’nin giderek yaygınlaşan bir parçasıdır ve benzersiz bir güvenlik fırsatı sunar. Bu giyilebilir cihazlardaki sensörler, vücut ısısı, nabız ve terleme gibi fizyolojik sinyalleri ölçebilir. Bu ölçümler bir çalışanın aşırı ısınmaya yakın olduğunu gösteriyorsa, IoT cihazı bir mola vermeleri için onları uyarabilir.

Benzer şekilde, giyilebilir cihazlar tekrarlanan hareketleri algılayabilir, hatta duruş ve tekniği algılayabilir ve çalışanları olası ergonomik sorunlara karşı uyarabilir. Kas-iskelet sistemi bozuklukları tüm iş yeri yaralanmalarının % 33’ünü oluşturduğundan, bu uyarı sistemleri vazgeçilmez olabilir. Giyilebilir teknoloji geliştikçe, bu sensörlerin tespit edebileceği potansiyel riskler genişleyerek hepsini daha kullanışlı hale getirir.

Çevresel sensörler

İş sağlığı ve güvenliği için IoT teknolojileri sadece çalışanları değil, çevrelerindeki ortamı da izler. Madenler veya şantiyeler gibi açık hava işyerleri, çalışanları tehlikeye atabilecek çeşitli çevresel faktörleri içerir. IoT sensörleri, çalışanları bu tehlikelere karşı uyarmak için aşırı sıcaklıkları, gelen sert hava koşullarını ve daha fazlasını algılayabilir.

Hareket izleyiciler, kaygan zemin veya dengesiz zemin gibi tehlikeli bir alana yaklaştıklarında çalışanları uyarabilir. Benzer şekilde, ağır makinelerdeki sensörler, işçilerin çok yaklaştığını algılayabilir ve onları uyarabilir veya makineyi kapatabilir. Böyle bir cihaz, tarihsel olarak ele alınması zor bir sorun olan dikkati dağılmış çalışanlardan kaynaklanan kazaları azaltacaktır.

Uzaktan erişim ve kontrol

Sensörler, IoT şemsiyesi altındaki tek teknoloji veya iş sağlığı ve güvenliği için geçerli olan tek teknoloji değildir. IoT ayrıca çalışanların cihazlara uzaktan, bazen 10 kilometreden daha uzak bir mesafeden erişmesine ve kontrol etmesine olanak tanır. Fiziksel yakınlığın insanlar için tehlikeli olabileceği durumlarda, bu avantajı gözden kaçırmak zordur.

Depolarda çalışanlar, yüksek raflardaki ürünleri kendilerine ulaşmadan kontrol etmek için IoT sistemlerini kullanabilir. İnşaat işçileri, kendilerini riske atmadan iş sahalarını tehlikeleri araştırmak için dronları kullanabilir. IoT teknolojisi, geleneksel robotik teknolojisinin faydalarını genişleterek onları daha erişilebilir ve birlikte çalışabilir hale getirecektir.

Nesnelerin interneti teknolojileri iş sağlığı ve güvenliğinde devrim yaratabilir

IoT cihazlarının tesis çapında bir ölçekte uygulanması önemli bir yatırımı temsil eder, ancak değerli bir yatırımdır. Bu teknolojilerin önlediği işyeri yaralanmaları ve işte sürdürülebilirlik, IoT sistemi sahipliğinin ömür boyu masraflarından çok daha fazlasına mal olacaktır. Bu yeterli değilse, çalışanların sağlığını ve refahını korumak her türlü bedele değer.

IoT hala gelişmeye devam eden bir teknoloji ve önünde yıllarca ilerleme var. Bu cihazlar her geçen gün daha uygun fiyatlı ve kullanışlı hale geliyor ve giderek daha önemli bir güvenlik avantajı sunuyor.

Özetlemek gerekirse iş sağlığı ve güvenliği konunun uzmanları tarafından ince detaylarına kadar çalışılan, çıkabilecek olumsuz sonuçları %99,9.. devreden oranıyla her ekstra çalışma ile minimize edilebilecek bir uzmanlık alanı, teknoloji hayatımızın her noktasına gitgide artan bir ivmeyle artan etkisi bu alana da etki etmesi kaçınılamaz. Nesnelerin interneti ise her an değeri artan, günlük yaşamımızdan tutun işlerimize kadar yaşam konforu ve yeni kolaylıklar sağlayan bir teknoloji. Bu tarz bir proje terzi usulüyle kişi ve kurum özelliklerine göre şekillendirilmeli.

Kullanılacak sensörlerden, entegrelerden ve haberleşme sisteminden tutun, arka planda bu verilerin işlenmesi, saklanması ve analizi için yapılması gereken çok detaylı çalışmalar var. Bu tarz bir projede en önemli nokta başlamak benim tecrübelerime göre, çünkü projenin her anında geliştirip, detaylandırmak mümkün.

Son olarak beğendiğim bir başarı hikayesi videosuyla yazıma son veriyorum 🙂